OSMANLI DEVLETİ HUKUK SİSTEMİNİN GENEL YAPISI VE İŞLEYİŞİ Osmanlı Devleti’nin ilk yıllarında yazılı bir hukuk sistemi yoktu ve hukuki anlaşmazlıkların çözümünde töreler ile gelenekler geçerliydi. Bunun yanı sıra Türkiye Selçukluları Devleti’nin hukuki konulardaki uygulamaları devam ettirildi. Toprakların genişlemesi, nüfusun artması ile yönetim, toprak ve askeri konularda düzenlemeler yapılırken, hukuk alanında …

TÜRK-İSLAM DEVLETLERİNDEKİ HUKUKİ YAPILANMANIN GENEL ÖZELLİKLERİ      Türk-İslam devletlerinde adalet teşkilatı şer’i hukuk ve örfi hukuk olmak üzere ikiye ayrılırdı. ŞER’İ HUKUK Bu yargı sisteminde davalara kadılar bakardı. Kadı, din ve şeriat ile ilgili bütün işlerde yetkiliydi. Buna göre kadılar evlenme ve boşanma işleri, nafaka, miras ve alacak davalarına bakarlardı. Noter …

  İLK TÜRK DEVLETLERİNDE HUKUKİ YAPI Hukuk, kişiler arasındaki ilişkileri düzenleyen kurallardır. Orta Asya Türk devletlerinde ve toplumunda, sosyal hayatı düzenleyici hukuk kurallarına dair özel bir belge yoktur. Bu yüzden hukuk konusu ile ilgili bu bilgileri, Çin yıllıkları ve Orhun Kitabeleri’nde öğrenmekteyiz. Türklerde, yazılı olmamakla beraber, gelişmiş bir hukuk anlayışı …

5. CUMHURİYET DÖNEMİ TÜRK TOPLUM YAPISININ TEMEL ÖZELLİKLERİ TOPLUMSAL YAŞAYIŞIN DÜZENLENMESİ Devlet ve hukuk düzeni laikleşirken bu gelişmenin toplumsal yaşayışa yansımaması imkansızdır. Çünkü gerek devlet gerek hukuk; toplumsal yaşayışı düzenlemek için var olan kurumlardır. Şu halde bu iki kurumun laikleşmesi, toplum düzenini ve ona bağlı olan günlük yaşayışı da değiştirecektir. …

4. TANZİMATTAN SONRA OSMANLI TOPLUMUNDA MEYDANA GELEN DEĞİŞİMLER YENİ BÜROKRATLAR Avrupa ülkelerinde elçiliklerin kurulmasından ve Avrupa ile ilişkilerin artmasından sonra, daha farklı bir anlayışa sahip reformcu yeni bir nesil ortaya çıkmıştı. Bunlar, Avrupa başkentlerinde görev yaparken, uluslararası durumu ve batılı devletlerin bünyelerini tanımaya çalışmış olan diplomatlardı. Eski Osmanlı bürokrasisinden farklı …

3. OSMANLI TOPLUMUNDA SOSYAL YAPININ ŞEKİLLENMESİNDE ETKİLİ OLAN UNSURLAR Toplum, insanların birbirleriyle yardımlaşma ve ilişkide bulunma mecburiyetinden ortaya çıkmıştır. Osmanlı toplumu denildiğinde, Osmanlı Devleti sınırları içinde yaşayan sosyal gruplar bütünlüğünü anlıyoruz. Toplum yapısı kavramı ise toplumu oluşturan sınıf veya tabakaların teşkilatlanmasını ifade eder. XIV. yüzyılın başlarında küçük bir Türkmen beyliği …

2. TÜRK-İSLAM DEVLETLERİNDE SOSYAL YAPI Türk-İslam devletlerinde toplum, genel olarak yönetenler ve yönetilenler olmak üzere ikiye ayrılırdı. Yönetenlerin başında, askeri ve yüksek dereceli sivil memurlar geliyordu. Selçuklularda, askeri ve siyasi hakimiyeti elinde bulunduran Türkler, toplumsal hayatta da üstün durumdaydılar. Saray memurlukları ve askeri görevler,  Türklerin; devlet memurlukları ise İranlıların elindeydi. …

1. İLK TÜRK DEVLETLERİNDE TOPLUM YAPISININ TEMEL ÖZELLİKLERİ Teşkilatlı sosyal varlıklar olan toplumların ulaştığı en yüksek teşkilatlanma şekli devlettir. Türkler, tarihte devlet kurucu millet olarak tanınmıştır. Göktürk Kitabeleri’nden anlaşıldığına göre, “Millet devlet için değil, devlet millet için vardır.” Bu temel görüş Türk, İslam ve Osmanlı coğrafyasında önceden var olan milletlerin …

5. CUMHURİYET DÖNEMİ EĞİTİM ANLAYIŞININ TEMEL ÖZELLİKLERİ Eğitim, bütün toplumlar için önem taşır, çünkü her insan “öğrenme” yoluyla kendisini geliştirir. Öğrendiklerini de uygulayarak bilimin, tekniğin gelişmesine hizmet eder. Eğitim, bir toplumdaki kültür değerlerini genç nesillere aktararak milletin birlik ve beraberlik içinde huzurlu bir şekilde yaşamasını ve sürekliliğini sağlar. Toplumun gelişmesi, …

4. TANZİMAT’TAN SONRA OSMANLI EĞİTİM SİSTEMİNDE MEYDANA GELEN GELİŞMELER Osmanlı Devleti’nin büyüyüp gelişmesinde eğitim kurumlarının ve bu kurumlarda yetişen devlet ve bilim adamları ile asker ve sanatkârların çok büyük etkisi olmuştur. Osmanlı Devleti’nde XVI. yüzyıl sonlarına kadar, eğitim kurumlarına girişte, bir sınıftan diğerine geçişte ve mezun olanların devlet hizmetine alınışında …